Jajko to wystawa indywidualna Rafała Zajko (1988) – pochodzącego z Białegostoku, mieszkającego w Londynie artysty wizualnego, którego praktyka obejmuje ceramikę, rzeźbę, instalacje, freski, wideo, performans oraz elementy designu. Artysta zestawia swoje prace z ostatnich ośmiu lat z wybranymi dziełami z kolekcji Galerii Arsenał w Białymstoku: malarstwem ze zbioru Trzy nurty. Realizm – Metafora – Geometria, pokłosiem plenerów białowieskich oraz twórczością białostockich plastyków. Tym samym umożliwia ich twórczą reinterpretację: zbiory Arsenału, poprzez formalne, narracyjne i ikonograficzne powiązania z twórczością Zajko, układają się w nowe, spekulatywne opowieści o mitologii miejsca, obiegu form, symboli i wspomnień.
Pokaz jest kontynuacją Spin off – pierwszej instytucjonalnej wystawy solowej artysty w Wielkiej Brytanii, która odbyła się wiosną 2025 roku w Focal Point Gallery. Obok realizacji z cyklu Spin off znajdują się na niej prace z cyklu Clocking off, reinterpretujące przestrzeń fabryczną poprzez rzeźby-maszyny łączące język przemysłu z elementami organicznymi i wspomnieniami z dzieciństwa w Polsce. Przedstawione są także ceramiczne obiekty z serii Bread and Milk, instalacja dyplomowa Amber Chamber oraz wybór mniejszych obiektów i fragmentów wcześniejszych cykli w nowych konfiguracjach.
Tytuł wystawy nawiązuje do symboliki obecnej w twórczości artysty, ale też wprowadza grę słowną (Zajko – jajko) stanowiącą punkt wyjścia do przewrotnej autorefleksyjnej rozgrywki z własnym dorobkiem i biografią. Artysta bada jajko jako archetyp związany z cyklicznością, obiegiem materii, życiem i śmiercią. Motyw cyrkularności i ruchu obrotowego przewija się we wszystkich projektach artysty, którego inspirują m.in. obwody elektryczne, cykle agrarne, tryby pracy czy relacje między ciałem a maszyną. Jajko zatacza koło – to powrót Zajko do Białegostoku i pierwsza tak szeroka prezentacja jego twórczości w Polsce, która działa jak precyzyjnie skonstruowany mechanizm opowiadania miejsca na nowo.
Wystawa w IX aktach oraz prace ze zbiorów Galerii Arsenał w Białymstoku: Zofia Artymowska, Artur Brunsz, Andrzej Dworakowski, Stanisław Fijałkowski, Krystyna Hierowska, Aleksandra Jachtoma, Anna Korybut-Daszkiewicz, Lech Kunka, Jerzy Lengiewicz, Izabela Marcjan, Eugeniusz Markowski, Maria Michałowska, Jerzy Nowosielski, Lech Okołów, Janusz Orbitowski, Erna Rosenstein, Wojciech Sadley, Henryk Stażewski, Anna Szpakowska-Kujawska, Antoni Szymaniuk, Jacek Krzysztof Zieliński, Jan Ziemski
Miejsce prezentacji: Galeria Arsenał Elektrownia, ul. Elektryczna 13 (wejście od ul. Świętojańskiej), Białystok
Kurator: Tomek Pawłowski-Jarmołajew
Źródło: materiały prasowe Galerii Arsenał Białystok