Wystawa Agnieszki Brzeżańskiej (1972) to spotkanie z malarstwem, rzeźbą oraz obiektami w różnych technikach oraz skali — od małych rzeźb ceramicznych, poprzez zielnik artystki i wielkoformatowe tkaniny oraz najnowsze obrazy, w których można rozpoznać nadrzeczne krajobrazy, aż po wideo i pracę dźwiękową.
Od wielu lat artystka wplata do swojej twórczości wątki herbalistyczne, zwracając się ku relacjom roślin z kulturą. Opowiada się za sojuszami międzygatunkowymi — relacjami głębokiej współzależności i wzajemności, także między wszelkimi istotami i bytami. Odwołuje się przy tym do tradycji, matriarchalnych gałęzi wiedzy, intuicji i duchowości.
Jedną z eksponowanych prac jest niematerialny, aromaterapeutyczny obiekt — subtelny zapach ziela bylicy pospolitej w postaci ekstraktu ulatnia się z otworów rzeźby ustawionej w sąsiedztwie wejścia na wystawę, co sprawia, że jej zwiedzanie jest polisensorycznym doświadczeniem.
Z opowieści, które artystka snuje poprzez swoje prace, wyłania się manifest czułej obserwacji otoczenia, które między innymi za pomocą roślin wysyła ludziom opiekuńcze sygnały, zachęcając do zrozumienia zmienności procesów środowiskowych.
Tytuł wystawy odnosi się do nielinearnego rozumienia czasu. Artystka traktuje odległe epoki w historii Ziemi i ludzkości jako współistniejące i przenikające się nawzajem byty. Sięgając do zielarstwa, kosmologii, dawnych systemów poznania i współczesnych narzędzi artystycznych, Agnieszka Brzeżańska wskazuje na głębokie powiązanie tego, co zapomniane, a tego, co dopiero nadejdzie. To propozycja myślenia o świecie jako splocie procesów, w którym pozorne przeciwieństwa, takie jak natura i kultura czy wiedza i intuicja, nie wykluczają się, lecz współistnieją.
Lokalnym punktem odniesienia dla wystawy jest największy zbiór botaniczny na Pomorzu Środkowym o nazwie Herbarium Slupensis gromadzący m.in. florę polskich portów morskich, wiele roślin wymarłych i zagrożonych, a także zielnik rodzimych roślin trujących Georga Gotthilfa Homanna (1774—1851).
Wystawa kontynuuje podjęte przez Brzeżańską wątki studiów nad roślinami, prezentowane jako interwencja Ziółka, drzewka, y chróściki w Muzeum Farmacji — oddziale Muzeum Warszawy (listopad 2024—marzec 2025).
Wystawa prezentowana w BGSW / Baszta, al. F. Nullo 8, Słupsk
Kurator: Romuald Demidenko
Źródło: materiały prasowe Bałtyckiej Galerii Sztuki Współczesnej